Stel: je opent Spotify. Je scroll. Je klikt op ‘Geweldig Nieuw’. En ineens hoor je iets. Iets wat goed klinkt. Iets wat je leuk vindt. Je denkt: toeval. Maar niets is minder waar.
Je hoort wat iemand wil dat je hoort. Iemand met een naam die je nooit zult weten. Een systeem. Een algoritme. En dat algoritme heeft geen oor. Het heeft data.
Een nieuw Europees onderzoek laat zien wat we al voelden: je muziek, je boeken, je ‘ontdekkingen’ – bijna alles wordt bepaald door blackboxes die niemand ziet. Niet de gebruiker. Niet de maker. Alleen de techgiganten weten hoe het werkt. En zij zeggen niks.
89 procent van de mensen ontdekt nieuwe muziek via streamingdiensten. Meer dan via vrienden. Meer dan via live. Dus wie bepaalt wat je hoort? Niet je buurman met smaak. Niet de DJ die nachten doorkijkt. Maar een systeem dat kiest op basis van wat je eerder deed, wie je bent, waar je woont, hoe lang je luistert. En of je metadata goed is ingevuld. Ja, serieus: of er staat ‘Nederlands’ of ‘pop’ of ‘Utrecht’ – dat bepaalt of je ooit gevonden wordt.
En dan is er de cirkus van de cijfers. 184 miljoen tracks online. 80 miljoen daarvan gehoord door minder dan tien mensen. Dus distributie is geen probleem meer. Maar vindbaarheid? Daar breekt de zender. En met AI die nu per minuut nieuwe nummers spuwt, wordt de strijd om aandacht een gladiatorengevecht zonder publiek.
Plaatsing in een grote playlist? Dat is het goud. Een directe boost in streams, zichtbaarheid, inkomen. Maar wie zit erin? Meestal mannen. Meestal Engels. Meestal uit landen waar de platformen grote teams hebben. Dus als je een Nederlandstalige zangeres bent uit Friesland, dan moet je niet beter zingen. Je moet geluk hebben. Of geluid maken. Of een algoritme hacken.
Er is een oplossing? Misschien. Meer transparantie. Menselijke curatie. Betere metadata. Meer steun voor kleine talen. Maar bovenal: samenwerking. Niet alleen tussen platforms en politiek, maar ook tussen makers. Want wie alleen staat, wordt niet gezien.
Clarke zegt het mooi: ‘Als je niet zichtbaar bent, besta je niet.’ En in 2024 is zichtbaarheid geen kwestie van talent. Het is een kwestie van code.
Liefs, Carla
Carla’s Column | Nieuwtje? Lemme know 😘