ChatGPT wordt geen kunstje

De mens is traag. De markt traag. Maar de machine? Die telt in seconden. OpenAI rolt nu een uitgebreide reclame-engine uit voor ChatGPT, en met een nonchalance die alleen een Silicon Valley-gigant zich kan veroorloven, worden de spelregels opnieuw geschreven. Geen gezeur over privacy, geen plichtmatige cookiebanners — gewoon data, gericht, gerasterd, gerendabeld.
Deze update is geen technische fine-tuning. Het is een overname. Marketeers krijgen toegang tot targetingmogelijkheden die we kennen van Google Ads en Meta’s admanager: demografie, gedragspatronen, zoekintentie — allemaal ingekapseld in een interface die fluistert: ‘Je hoeft niets te begrijpen, alleen te betalen.’ En dat is precies waar het om draait. De waarde van een conversatie wordt nu in cijfers uitgedrukt. Elke vraag die je stelt, elk antwoord dat je accepteert, wordt een data-anekdote in een gigantisch profiel. Geen analyse meer van de klant — de klant is de input.
Wat OpenAI hier opzet, is geen advertentierrarium. Het is een autonome winstmachine. Stel je voor: je vraagt ChatGPT hoe je een biologische tuin aanlegt, en binnen drie seconden wordt je suggesties geserveerd van een tuincentrum dat betaalt om bovenaan te staan. Niet omdat het het beste is, maar omdat het het hardst bidt. De illusie van neutraliteit vervliegt. De chatbot is geen helper meer — hij is een verkoper in een pak van empathie.
En dan de kritiek? Natuurlijk komt die. Privacywaarschuwingen, ethische bezwaren, de gebruikelijke gekrenktheid van de Europese consumentenbeschermers. Maar wat doen ze? Niets. Omdat de economie altijd wint van de moraal. Net als bij Google, net als bij Facebook. De mens wil gemak, en gemak is nu eenmaal verzorgd door algoritmen die betaald worden om te overtuigen.
De vraag is niet of dit ethisch is. De vraag is of het schaalt. En dat doet het. Met een brutale efficiëntie die geen ruimte laat voor sentiment. De Zuidas-beneluxmanager die nog denkt dat content marketing zonder data werkt, kan net zo goed zijn laptop vervangen door een schrijfmachine.
De toekomst van reclame is niet zichtbaar. Ze praat tegen je, luistert, en verkoopt — zonder dat je het doorhebt. En daar, beste lezer, ligt de winst.

Met zakelijke groet ,
Maurits Droogleever Fortuyn
Hoofdredacteur Redia.nl | Media Business