Fictie wint van journalisme

Er is niets nieuws onder de zon, maar wel onder de LinkedIn-profielfoto. Een PR-bureau – naam onbekend, schuld duidelijk – heeft vijftien fictieve medewerkers in dienst genomen. Geen contracten, geen salaris, geen belastingaangifte. Wel een CV, een glimlach in hoge resolutie en een naam die klinkt alsof hij uit een managementroman van de jaren tachtig komt. Alles nep. Behalve de e-mails.
Journalisten werden massaal benaderd door deze digitale spookwerkers, elk met een eigen ‘specialisatie’, elk met een eigen ‘track record’. Het doel? Aandacht kopen met aandachtsloze economie. Want in de wereld van vandaag is authenticiteit geen waarde meer, maar een bug in het systeem.
De klanten van dit bureau – serieuze merken, met serieuze budgets – wisten van niets. Of wilden niet weten. Want wie stelt er nu vragen als de media-coverage binnenstroomt en de KPI’s groeien? Maar laat ik het helder stellen: als je journalisten benadert met personen die niet bestaan, dan ben je geen communicator. Je bent een oplichter met een goed gevulde CRM.
En waarom vallen we er nog steeds op in? Omdat de barrière tussen realiteit en renderengine is verdwenen. Een foto van een vrouw met bril, een neutrale achtergrond, een glimlach die net iets te weinig ogenblikkend is – dat is vandaag de standaard. Geen controle, geen verificatie, alleen een naam in de CC-lijn en een vertrouwen dat allang is opgegeten door de honger naar snelheid.
Maar hier zit de kern: deze truc werkt alleen in een wereld waarin niemand echt kijkt. Waarin een quote voldoende is, en de bron slechts een formaliteit. En dat is precies waarom het misgaat. Niet omdat AI er is. Maar omdat wij – media, klanten, consumenten – zijn gestopt met controleren. Wij hebben de deur opengezet voor de schaduwwereld van de digitale identiteit.
En de grap is: dit was niet eens slim. Het was lui. Lui en laag-bidder. Want wie bouwt een communicatiestrategie op een leugen, bouwt op zand. En zand levert geen schaal. Alleen een kortstondige boost in het dashboard, net lang genoeg om de bonus te pakken.
De volgende keer dat een persbericht binnenkomt van een zekere mevrouw Daan van Dijk met een foto die té goed is om waar te zijn, vraag dan niet: ‘Is dit persoonlijk?’ Vraag: ‘Is dit echt?’

Met zakelijke groet ,
Maurits Droogleever Fortuyn
Hoofdredacteur Redia.nl | Media Business