Tegen haat helpt geen poëzie

Het is makkelijk om over verbinding te praten als je niet weet wat het kost. Sarah Hagens roept op tot hardnekkig optimisme, geïnspireerd door Karin Amatmoekrim, alsof taal zorgvuldig gekozen worden kan in een tijd waarin de straat al lang heeft besloten wie de vijand is. Mooi idee. Jammer dat het niet schaalt.
Want laten we duidelijk zijn: stilte helpt niet tegen haat. Maar ook niet zoete formuleringen, niet het zorgvuldig rangschikken van woorden alsof taal een tuin is die je met een schaartje kunt bijwerken. De haat is geen vergissing, geen tijdelijke verstoring in het maatschappelijk klimaat. De haat is het product van een systeem dat al jaren op emotionele prikkels is ingericht. En daar helpt geen ‘optimisme’ tegen, hoe hardnekkig dan ook.
Wat Hagens bedoelt, is goedbedoeld. Zorgvuldig taalgebruik, verbinding, empathie — allemaal termen die je hoort in vergaderzalen waar niemand echt macht heeft. Maar in de realiteit, waar sociale media zijn ingericht op escalatie, waar algoritmes worden getraind op woede, is ‘zorgvuldig’ hetzelfde als ‘onzichtbaar’. Wie zacht praat, wordt niet gehoord. Wie verbinding zoekt, moet eerst volume hebben. En wie volume heeft, gebruikt dat meestal om te schreeuwen.
Er is niets nobels aan stilte. Maar er is ook niets effectiefs aan goedbedoeld gepraat zonder machtsbasis. De echte tegenhaat is niet verbinding, maar structuur. Een platform dat niet op woede draait, een media-ecosysteem dat niet leeft van de prikkel, een cultuur die niet klikt op haat maar op inhoud. Maar daar werkt niemand aan. In plaats daarvan krijgen we essays. Over moed. Over zorg. Over hoop.
Zolang de economie van aandacht wordt gestuurd door de snelste reactie, de hardste uitspraak, de meest extreme positie, is elk verzoek tot zachtheid een overgave. Een capitulatie in slow motion.
Als je echt iets wilt tegen de haat, stop dan met praten over verbinding. Bouw dan iets wat groter is dan een sentiment. Want haat heeft geen budget nodig. Liefde wel.

Met zakelijke groet ,
Maurits Droogleever Fortuyn
Hoofdredacteur Redia.nl | Media Business